- Właściwy sport zależy od jego budowy, energii, wieku i zdrowia, bardziej niż od rasy.
- U większości psów żadnego regularnego biegania ani powtarzanych skoków przed ukończeniem około 18 miesięcy: wcześniej czas na zabawę, węszenie i spacery.
- Sporty zaprzęgowe, tory przeszkód, aportowanie, węszenie, woda: dla każdego psa znajdzie się aktywność, nawet dla seniora czy kanapowca.
- Największym zagrożeniem jest upał: wysiłek odpowiada za trzy czwarte udarów cieplnych notowanych przez brytyjskich weterynarzy.
- Psa z udarem cieplnym schładza się od razu, zimną wodą, jeszcze przed wyjazdem do weterynarza.
Zna porę wyjścia lepiej niż ty. Ledwo zdejmiesz szelki z wieszaka, a on już przestępuje z łapy na łapę pod drzwiami. Bieganie, szukanie, skoki, pływanie: wspólna aktywność pozwala mu wyładować energię, zająć nos i głowę, a wam spędzić razem czas. Trzeba tylko wybrać aktywność, która do niego pasuje, w odpowiednim wieku i w dobrych warunkach. Ten przewodnik omawia sporty kynologiczne i odsyła do naszych szczegółowych artykułów.
Dlaczego warto uprawiać sport z psem?
Pies, który się wybiega, jest spokojniejszy. Ruch dba o jego kondycję, sylwetkę i stawy. Równie ważny jest wysiłek umysłowy: szukanie, myślenie i nauka często męczą bardziej niż długi spacer. A przede wszystkim wspólna aktywność wzmacnia więź: ty uczysz się go czytać, on uczy się za tobą podążać.
Pies, któremu brakuje ruchu, zwykle to pokazuje: niszczy, szczeka, kręci się w kółko albo bez przerwy domaga się uwagi. I odwrotnie: jeśli się wlecze, nie chce się bawić albo długo dochodzi do siebie, może to być znak, że trzeba zwolnić.
Jak wybrać sport dopasowany do psa?
O wyborze decydują cztery pytania: o budowę, energię, wiek i zdrowie. Nasz quiz o sportach dla psa zada je za ciebie i podpowie aktywności, które do niego pasują.
Według budowy
| Budowa | Przykłady | Aktywności, które zwykle się sprawdzają | Z umiarem |
|---|---|---|---|
| Mały | Chihuahua, yorkshire terier | Agility w klasie small, hoopers, zabawy węchowe, sztuczki | Bieganie na długich dystansach |
| Średni | Border collie, beagle | Agility, canicross, frisbee, pływanie | Intensywne ciągnięcie |
| Duży | Labrador, owczarek niemiecki | Canicross, dogtrekking, bikejoring, pływanie | Powtarzane skoki |
| Olbrzymi | Dog niemiecki, bernardyn | Marsz, spokojne pływanie, węszenie | Intensywne bieganie, sporty obciążające stawy |
Według energii i temperamentu
Border collie czy malinois tryskają energią i potrzebują wymagających zajęć, fizycznych i umysłowych. Basset hound czy cavalier king charles spaniel chętnie zadowolą się spokojnymi spacerami i zabawami węchowymi. Najbardziej wytrzymałe rasy i sporty, które im służą, znajdziesz w naszym zestawieniu ras psów sportowych.
Psy o krótkim pysku
Buldogi, mopsy i inne psy brachycefaliczne oddychają z trudem i słabo oddają ciepło podczas wysiłku. Brytyjskie badanie wykazało, że buldog angielski jest 14 razy bardziej narażony na udar cieplny niż labrador, a buldog francuski 6 razy bardziej[1]. Wybieraj dla nich spokojne i krótkie aktywności, w chłodniejszych porach dnia, i zapytaj o zdanie weterynarza.
Skłonność do ucieczek
Zawsze wiesz, gdzie jest. Na żywo, gdy tylko go szukasz.
GPS + Galileo z dokładnością do 5 m, wirtualne ogrodzenie z alertem, zasięg w całej Europie. Lokalizator za 49 €, do tego abonament od 13,99 €/mies.
Poznaj lokalizator
Od jakiego wieku szczeniak może uprawiać sport?
Dopóki rośnie, jego kości i stawy są delikatne. Duże psy rosną dłużej niż małe: właściwy moment zależy więc od budowy, a dokładnie określi go weterynarz. Żeby śledzić jego rozwój, skorzystaj z naszej krzywej wzrostu szczeniaka, która szacuje jego wagę w dorosłości.
W okresie wzrostu
Żadnego regularnego biegania u twojego boku, żadnych powtarzanych skoków, żadnego ciągnięcia. W przypadku psów średnich i dużych American Kennel Club zaleca unikanie twardych nawierzchni, takich jak asfalt, do około 18. miesiąca życia[2]. Idealny program: spacery z odkrywaniem okolicy, zabawy węchowe, nauka podstaw i poznawanie niskich przeszkód przez zabawę.
W dorosłości
Bardziej wymagające aktywności wprowadzaj stopniowo, przez kilka tygodni, wydłużając najpierw czas, a dopiero potem intensywność. Badanie u weterynarza przed rozpoczęciem treningów to zawsze dobry pomysł.
Z wiekiem
Starszy pies może pozostać aktywny we własnym tempie: krótsze spacery, miększe podłoże, pływanie, węszenie. Żeby sprawdzić, na jakim jest etapie, skorzystaj z naszego przelicznika wieku psa w ludzkich latach, który uwzględnia jego budowę. Żeby wspierać komfort jego stawów na przestrzeni lat, poznaj nasz suplement na stawy.
Sporty zaprzęgowe
Pies w szelkach zaprzęgowych jest połączony z tobą elastyczną linką z amortyzatorem. Nigdy do obroży: siła ciągu musi rozkładać się na całe ciało, a nie na szyję.
- Canicross: ty biegniesz, on biegnie przed tobą. Najbardziej znany sport zaprzęgowy, dla dorosłych psów w dobrej formie.
- Dogtrekking: ta sama zasada, tylko w marszu. Idealny początek, dostępny niemal dla każdego psa.
- Bikejoring i dogscooting: na kołach, szybciej i dalej, dla dorosłego psa przyzwyczajonego już do ciągnięcia i opiekuna, który pewnie czuje się na rowerze lub hulajnodze.
We wszystkich tych dyscyplinach kluczowe jest stopniowanie: zaczynasz od krótkich tras po miękkich ścieżkach i wydłużasz je z tygodnia na tydzień, sprawdzając jego łapy po każdym wyjściu.
Sporty na torze
Tutaj pies pokonuje kolejne przeszkody, prowadzony twoim głosem i gestami. Te dyscypliny ćwiczą jego koordynację, koncentrację i waszą komunikację.
Agility
Przeszkody do skoku, tunel, slalom, kładka: pies pokonuje wyznaczony tor, a ty wskazujesz mu drogę, biegnąc obok. Według regulaminu FCI psy dzieli się na cztery kategorie według wzrostu w kłębie, od poniżej 35 cm do 48 cm i więcej, a w zawodach krajowych startować mogą od 18. miesiąca życia[3]. Nasz przewodnik po agility omawia przeszkody, zasady i pierwsze kroki w klubie.
Hoopers
Tor bez ani jednego skoku, którym kierujesz z daleka, z niewielkiej wyznaczonej strefy. Łagodny dla stawów, dobrze sprawdza się u starszych psów i u opiekunów, którzy nie biegają. Poznaj hoopers.
Dog dancing
Posłuszeństwo i choreografia do muzyki: slalomy między nogami, obroty, chodzenie tyłem, połączone w rytmie. Ruchy odbywają się przy ziemi, dlatego dog dancing jest dostępny dla psów każdej wielkości. Wymaga cierpliwości, ale buduje niezwykłe porozumienie.
Rzucanie i aportowanie
Dla psów, które nie mogą usiedzieć na miejscu na widok piłki. Frisbee można uprawiać w ogrodzie albo na zawodach: z odpowiednim dyskiem i niskimi rzutami oszczędza stawy. Dock diving, który przyszedł ze Stanów Zjednoczonych, polega na skoku psa z pomostu do basenu za zabawką: to zajęcie dla psów, które uwielbiają wodę, dostępne w nielicznych klubach z odpowiednim zapleczem.
Zajęcia węchowe
Węch to najważniejszy zmysł twojego psa, a jego trening dobrze mu robi. W jednym z badań psy po dwóch tygodniach ćwiczeń węchowych podchodziły potem bardziej optymistycznie do niepewnej sytuacji, w przeciwieństwie do psów, które ćwiczyły chodzenie przy nodze[4].
- Mantrailing: odnajdywanie konkretnej osoby po zapachu. Mało obciąża ciało, sprawdza się też u psów reaktywnych, lękliwych czy starszych.
- Tropienie: wierne podążanie śladem pozostawionym przez człowieka i odnajdywanie zgubionych przez niego przedmiotów. Uprawia się je w klubie.
- Zabawy węchowe w domu: zabawa w chowanego, smakołyki rozsypane w trawie, gra w kubki. Kilka minut wystarczy, żeby go zająć.
- Geocaching z psem: poszukiwanie skarbów według współrzędnych GPS, które zamienia spacer w grę terenową.
Aktywności w wodzie
Woda unosi jego ciężar: pływanie angażuje mięśnie bez obciążania stawów, co jest atutem dla psów z nadwagą lub starszych, po konsultacji z weterynarzem.
Pływanie
Nie każdy pies pływa instynktownie. Retrievery, nowofundlandy czy spaniele zwykle czują się w wodzie swobodnie, a psy o krótkim pysku, bardzo ciężkim przodzie albo krótkich łapach gorzej utrzymują się na powierzchni. Zacznij tam, gdzie pies sięga dna, wejdź do wody razem z nim, podtrzymuj go za pierwszym razem i nigdy go nie zmuszaj. Kamizelka asekuracyjna dla psa dodaje pewności początkującym, a na rwącej wodzie jest obowiązkowa. Opłucz go po kąpieli w morzu lub basenie i unikaj wody stojącej lub mętnej, w której mogą być toksyczne sinice.
Kajak i SUP
Dla psów spokojnych i pewnych siebie w wodzie. Najpierw przyzwyczaj go do łodzi lub deski na lądzie, załóż mu kamizelkę, nawet jeśli dobrze pływa, weź słodką wodę do picia i unikaj prądów oraz szlaków żeglugowych.
Zabawy na inteligencję
W deszczowe dni albo u psa, który nie może biegać, pałeczkę przejmuje stymulacja umysłowa.
- Zabawki na jedzenie: maty do lizania, zabawki do napełniania, plansze z przegródkami, a potem gry z szufladkami i dźwigniami. Zacznij od prostych, żeby uniknąć frustracji.
- Sztuczki: podawanie łapy, obrót wokół własnej osi, slalom między twoimi nogami, sprzątanie zabawek. Krótkie i radosne sesje, zawsze z nagrodami.
Bezpieczeństwo, upał i regeneracja
Właściwy sprzęt
| Aktywność | Niezbędne | Przydatne |
|---|---|---|
| Canicross, dogtrekking | Szelki zaprzęgowe, pas, linka z amortyzatorem | Czołówka, świecąca obroża |
| Bikejoring, dogscooting | Szelki, linka, wysięgnik, hamulce na każdym kole, kask | Rękawiczki |
| Pływanie, kajak, SUP | Kamizelka asekuracyjna dla psa | Ręcznik, słodka woda |
| Agility, hoopers | Odpowiedni teren, w klubie | Buty z dobrą przyczepnością, dla ciebie |
| Wędrówki | Smycz lub linka treningowa, woda | Buty dla psa na ścierne podłoże |
W lesie czy w górach wystarczy jeden zapach albo sarna, żeby zniknął. Z lokalizatorem GPS dla psa Jagger Lewis widzisz, gdzie jest, na żywo w telefonie. Nowe miejsca. Te same punkty odniesienia.
Przed wysiłkiem i po nim
- Rozgrzej go przez kilka minut, najpierw marszem, potem truchtem.
- Żadnego obfitego posiłku tuż przed wysiłkiem, a po nim odczekaj chwilę, zanim podasz miskę.
- Po wysiłku wyciszaj go marszem, podaj świeżą wodę i obejrzyj jego łapy.
- Między mocnymi treningami planuj spokojniejsze dni: regeneracja to część treningu.
Upał, największe zagrożenie
W badaniu przeprowadzonym w Wielkiej Brytanii wysiłek był przyczyną 74% udarów cieplnych u psów trafiających do weterynarzy, daleko przed samym upałem czy zamknięciem w samochodzie. Latem wychodź wcześnie rano albo późnym wieczorem, skracaj wysiłek i połóż dłoń na podłożu: jeśli jest za gorące dla ciebie, jest też za gorące dla jego łap.
Silne dyszenie, chwiejny chód, pies, który się przewraca: to nagły przypadek. Schłodź go od razu, jeszcze przed wyjazdem do weterynarza. Jeśli jest przytomny, zanurz go w zimnej wodzie, a gdy to niemożliwe, w każdej wodzie chłodniejszej od niego; jeśli nie, polewaj go wodą i chłodź nawiewem. Wbrew obiegowej opinii nie należy używać letniej wody: szybkie schłodzenie ratuje życie[5]. Potem zadzwoń do weterynarza.
Zwolnij też przy pierwszych oznakach zmęczenia: kulawizna, sztywność, odmowa dalszego wysiłku, dyszenie, które nie mija w spoczynku, bardzo czerwone lub blade dziąsła.
Dieta dopasowana do wysiłku
Im więcej się rusza, tym większe ma potrzeby. Nasz kalkulator porcji to uwzględnia, a nasz przewodnik o żywieniu psa pomoże ci wybrać karmę. Jeśli twój pies jest bardzo aktywny, porozmawiaj z weterynarzem o najlepiej dopasowanej karmie.
Przez cały rok
Latem zmniejsz intensywność i wychodź w chłodniejszych porach dnia. Zimą rasy północne korzystają ze sportów na śniegu; chroń jego łapy przed solą drogową i dobrze go osusz po powrocie. Wiosną i jesienią, w idealnych porach na trening, oglądaj go po każdym wyjściu: kleszcze są wtedy bardzo aktywne.



